To najlepszy dom na świecie. Wkrótce powstanie w Toruniu [ZDJĘCIA]

Przemek Gawęda, polski architekt z Bydgoszczy, oraz jego pracownia Archigeum po raz drugi z rzędu zostali uhonorowani prestiżowym tytułem „Architect of the Year Awards”, przyznawanym przez The Architecture Community. W tegorocznej edycji konkursu zwyciężył w kategorii „housing concept” za projekt „Dom nad fosą – FORT X”. Inwestycja ma zostać zrealizowana jako integralna część Fortu X w ramach jego rewitalizacji.

Dom nad fosą jako część rewitalizacji Fortu X

Fort X, znajdujący się niespełna 2,5 km od toruńskiej starówki, to XIX-wieczny obiekt stanowiący część Twierdzy Toruń – jednej z najbardziej imponujących fortyfikacji w Europie. Powstał w latach 1889–1892 jako otwarta bateria artyleryjska, służąca do kontrolowania linii kolejowej. Obecnie, po latach zaniedbań, fort ma szansę na nowe życie dzięki współpracy prywatnego inwestora i Archigeum.

Czytaj również: Wracają opłaty za przejazd A1 na trasie Toruń – Gdańsk. Co z cenami?

Projekt domu „Dom nad fosą” idealnie wkomponowuje się w strukturę fortyfikacji.

– Ideą projektu było takie wpisanie budynku w założenie forteczne, by jego centralna część pozostała niewidoczna. – wyjaśnia Przemek Gawęda. – Budynek ulokowano w najniższym punkcie, przy fosie, co pozwoliło stworzyć przestronny taras, na którym zależało inwestorowi.

Dom, będący dwukondygnacyjną konstrukcją, został zaprojektowany tak, by dach porastały rośliny i trawa, harmonizujące z otoczeniem. Strefa dzienna znajduje się na wyższym poziomie, a prywatna z zapleczem technicznym jest ukryta w strukturze terenu. W ramach projektu przewidziano również odtworzenie historycznego kształtu fortu, w tym elementów ziemnych takich jak trawersy oraz renowację fosy.

Budowa rozpocznie się prawdopodobnie pod koniec 2025 roku, jako pierwszy etap rewitalizacji Fortu X. Obecnie trwają negocjacje z Wodami Polskimi dotyczące technologii realizacji projektu.

Architektura z uznaniem na świecie

Przemek Gawęda, wraz z zespołem składającym się z Marcina Sajdaka, Dariusza Wituckiego i Oleha Kyshliaruka, zdobył już liczne międzynarodowe wyróżnienia. Rok temu został laureatem „Architect of the Year Awards 2023” za projekty Stadionu Biatlonowego na Kubalonce oraz tunelu osłonowego dla skoczni narciarskich, który wzbudził duże zainteresowanie Międzynarodowej Federacji Narciarskiej FIS.

Dodatkowo w 2023 roku znalazł się w gronie najlepszych młodych architektów do 40 roku życia, otrzymując wyróżnienie „40 UNDER 40” przyznawane przez The Chicago Athenaeum International Museum oraz The European Centre for Architecture Art Design and Urban Studies.

Przemek Gawęda jest absolwentem Wydziału Architektury Politechniki Śląskiej w Gliwicach i swoją pracą regularnie zdobywa uznanie zarówno w Polsce, jak i na arenie międzynarodowej.