Pękająca kamienica w Toruniu. Mieszkańcy tego domu boją się o życie

Stuletni budynek przy Szosie Chełmińskiej 110 chyli się ku upadkowi. Pękające ściany, zapadające się drzwi i realne ryzyko katastrofy budowlanej nie skłoniły miejskich urzędników do natychmiastowego działania. Mieszkańcy, którzy od lat alarmują o fatalnym stanie technicznym kamienicy, nie kryją rozczarowania. Sprawa uwidacznia nie tylko zaniedbania, ale i złożony problem współwłasności oraz odpowiedzialności za zabytkową zabudowę Torunia.

Sprawa zaczęła się już kilka lat temu

Dom z 1902 r., zlokalizowany na skrzyżowaniu Szosy Chełmińskiej i Trasy Średnicowej, od dłuższego czasu znajduje się w stanie technicznej zapaści. Choć mieszkańcy dbają o wnętrza, inwestując we własne mieszkania, sam budynek dosłownie się rozpada. Na elewacjach i wewnętrznych ścianach pojawiają się coraz głębsze pęknięcia. W jednym z mieszkań niedawno przestały się otwierać drzwi, a szczeliny w ścianach zaczynają zagrażać codziennemu funkcjonowaniu.

Czytaj także: Są plany na zwiększenie bezpieczeństwa w Toruniu. Co zrobią władze miasta?

W 2023 r. dwoje radnych z klubu Aktywni dla Torunia – Margareta Skerska-Roman i Bartosz Szymanski – wystosowało interpelację w sprawie niszczejącej kamienicy. Ówczesny prezydent Michał Zaleski odpowiedział wtedy, że „nie ma powodów do niepokoju”. Rok później sytuacja w budynku osiągnęła punkt krytyczny, a Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego został oficjalnie powiadomiony przez samych mieszkańców.

Zakład Gospodarki Mieszkaniowej tłumaczy się, że nieruchomość jest zarządzana przez zewnętrzną firmę administracyjną – A.N. Administrator Nieruchomości. To właśnie ten podmiot miał odpowiadać za działania na rzecz zabezpieczenia budynku. Ekspertyza techniczna, która ma przesądzić o dalszym losie kamienicy, ma zostać przedstawiona do 25 lipca. Dopiero na jej podstawie PINB zdecyduje, czy możliwy będzie remont, czy też konieczna okaże się ewakuacja i rozbiórka.

Wspólnota mieszkaniowa tworzy się z właścicieli lokali. W tym przypadku połowę udziałów posiada prywatny inwestor Marcin Klimczak, drugą połowę Gmina Miasta Toruń. To właśnie Klimczak kilka miesięcy temu zaproponował współfinansowanie specjalistycznej iniekcji geopolimerowej – nowoczesnej metody wzmacniania gruntu pod osiadającym budynkiem. Miasto jednak odmówiło udziału w przedsięwzięciu.

ZGM, pytany o swoje działania, zapewnia, że przygotowuje się na ewentualne przemieszczenia lokatorów.

Mieszkańcy nie są zadowoleni

W nieruchomości znajdują się trzy lokale komunalne – mówi Dorota Benz-Kostrzewska, rzeczniczka prasowa toruńskiego ZGM-u. – Dwóch najemców złożyło wnioski o przydzielenie mieszkań dla seniorów z zasobów TTBS-u. Komisja mieszkaniowa odbyła już z nimi spotkania i jak tylko zwolnią się mieszkania, zostaną one przydzielone. W przypadku trzeciego najemcy (4-osobowej rodziny) zostanie im wskazany lokal komunalny w innej lokalizacji.

Mieszkańcy jednak nie ukrywają frustracji. Twierdzą, że przez lata byli ignorowani, a ich apele trafiały w próżnię.

Według relacji lokatorów grunt pod budynkiem został naruszony nie przez tramwaje, jak wcześniej spekulowano, lecz przez błędy popełnione podczas budowy ekranów akustycznych przy Trasie Średnicowej. Niewłaściwe zagęszczenie podłoża mogło doprowadzić do niestabilności fundamentów, a w konsekwencji pękania ścian i ryzyka zawalenia.

Miasto broni się, podkreślając, że wspólnota mieszkaniowa odpowiada za stan techniczny budynku. Problem w tym, że Gmina Miasta Toruń jest jej połową, a jako podmiot publiczny posiada narzędzia i zasoby do szybszego działania niż prywatny właściciel. Decyzje były jednak spóźnione lub nie zostały podjęte w ogóle.

Odpowiedzialność za ten stan rzeczy rozmywa się w urzędniczych formułkach. Lokatorzy nie mają wątpliwości – ich życie i zdrowie są dziś zagrożone. Ekspertyza i ewentualna decyzja PINB-u będą kluczowe, ale wielu pyta: „dlaczego pozwolono doprowadzić do takiego stanu?”.

Do sprawy będziemy wracać.